Voor de 16e keer mag ik leden van de Natuur- en Vogelwacht De Vijfheerenlanden uit Schoonrewoerd rondleiden, in dit geval door een fraai Franstalig gebiedje.
Start de parkeerplaats nabij het fort Eben-Emael,
In België wordt de regenrivier Jeker le Geer (dus mannelijk) genoemd. Hij is ongeveer 65 km lang waarvan 5 km door Nederlands gebied en in Maastricht komt hij in de Maas. De bron ligt in het moerasgebied van Lens-Saint-Servais op een hoogte van ongeveer 138 meter en genoemd naar de gelijknamige gemeente in Wallonië. Er hebben 76 molens gelegen aan de Geer/Jeker. Het verval van de bron (130 meter) tot monding (46 meter) bedraagt 84 meter. Tot begin 20e eeuw was het één van de visrijkste (meer dan 30 soorten vis) rivieren van Nederland. Maar door lozingen van suiker- en conservenfabrieken en huishoudelijk afval veranderde ze in een open riool waar nauwelijks enig visleven in mogelijk was. In de periode 1990-1999 werden 14 vissoorten aangetroffen. Door waterzuiveringsinstallaties wordt de Geer/Jeker steeds schoner. In 2015 moet de Europese Unie beschikken over helder oppervlakte- en rivierwater.
We wandelen langs oude monumentale boerderijen, sommige uit baksteen, andere uit mergel opgetrokken en wit gekalkt en voorzien van diverse gevelstenen.
We wandelen langs mooie meidoornhagen en zien dassenburchten.
We zien mergelwanden waarin gapende openingen zitten en komen langs een poort met de mededeling: “Danger. Entre interdite, protection electrique”.
We wandelen langs een natuurreservaat uit 1973, Heyoule Charles Tihon, geheten.
Een informatiebord geeft onder meer de navolgende informatie: “harige ratelaar, soldaatje, gewone vleugeltjesbloem komen hier voor, de grotten zijn door mensen uitgehakt voor het winnen van vuursteen later voor de kweek van champignons, ’s winters huizen er grote groepen vleermuizen en de Ardense voskop is een oud schapenras dat hier als grazer wordt ingezet”.
We genieten van een prachtig uitzicht op een glooiend landschap met veel fruitbomen. We dalen een smal trappenpad af dat verboden is voor fietsers en worden geconfronteerd met een schitterende holle weg waar ook dassenwissels te zien zijn. We komen door een terrein met niet alleen veel breedbladige wespenorchissen, maar ook andere orchideeën. Mij bekruipt het gevoel dat bepaalde, interessante gebieden niet de nodige aandacht krijgen die ze verdienen. Op deze gebiedjes kunnen we wat langer onze aandacht vestigen.
We hebben zicht op het Albertkanaal, gegraven tussen 1930 en 1939 en genoemd naar Koning Albert de Eerste van België. Ze is 130 km lang en verbindt Antwerpen met het Luikse industriegebied.
We wandelen via een steile trap door la Montagne Saint-Pierre, langs indrukwekkende openingen in de mergelwanden en op de schuin lopende mergelgrond groeien tongvarens van diverse grootte. We hebben zicht op de Stop van Ternaaien, een sluizencomplex om de scheepvaart doorgang te bieden van de Maas naar het Albertkanaal.
We wandelen over een 75 ha groot terrein waarin onder meer 17 bunkers liggen, dit is het gebied van het verdedigingsfort D’Eben-Emael. Door o.m. zijn sterke natuurlijke verdediging (Albertkanaal) en door zijn moderne bewapening gold Eben-Emael als één van de sterkste forten van Europa en als onneembaar; het was eens de parel van de Belgische forten.
Vanaf 1930 werd begonnen met de aanschaf van de terreinen, in 1935 was de ruwbouw klaar, de afwerking duurde tot 10 mei 1940. Het enigszins driehoekige fort heeft een basis van 750 meter en een hoogte van 950 meter. Er werden prikkeldraadversperringen tot 6 meter diep aangebracht met daartussen driehoekige stalen tankhindernissen, de zgn. antitank-obstakels. Op het vlakke plateau staat o.m. lange-afstandsartillerie, langs de zijden defensiebunkers, aan de oostzijde het Albertkanaal met verticale muren van 60 meter hoog, in het zuiden een droge antitank-gracht en in het noordwesten een 400 meter lange watergracht. Dit fort zou sterker zijn dan de Franse “Maginotlinie” en de Duitse “Westwall”. Als alle kanonnen tegelijk zouden vuren kon per minuut 2100 kg aan granaten afgeschoten worden. Doch op 10 mei 1940 landden in het schemerdonker (04.25 uur) 11 transportzweefvliegtuigen op het plateau en dropten daar een elite-eenheid (Granit). Ze gebruikten nieuwe explosieven, de zogenaamde “holle ladingen” om de Belgische kanonnen buiten gevecht te stellen. In ongeveer 15 minuten werden de meeste Belgische artilleriebunkers uitgeschakeld.
Zowel vóór als na de wandeling kan gebruik gemaakt worden van de diensten van le Moulin de Frangèle. I
Vriendelijke groet;
Leo Koster.
|
